تا حالا کت و شلوار 30 هزار تومانی دیده بودی؟ کت و شلوار آنهم با یک شلوار اضافه، کانه ساندویچ با نان اضافه. هاکوپیان و ماکسیم و گراد و ورساچی و ... بیایند یاد بگیرید. 700 هزار تومان کت و شلوار!!! بیائید از این چینی ها یاد بگیرید. چنان از جزئی ترین و کوچکترین تیکه گرفته تا کلی ترین و بزرگترین تیکه لباس را به قیمت های باورنکردنی به شما تقدیم می کنند که مات و حیران بمانی. با 30 هزار تومان نو نوار، نو نوارت می کنند . یک جفت کفش 5 هزار تومانی زیر پایت می اندازند که هر چقدر نپوشی داری و هر چقدر پایت نکنی سالمند. چنان با 30 هزار تومان کت و شلوار بر تنت می کنند که خودت را با دیپلمات های رده اول جهانی مثل پوتین اشتباه بگیری. این چینی ها چه ها که نمی کنند. با گونی هم کت و شلوار بدوزی قیمتش از 30 هزار تومان بیشتر می شود. با لاستیک و پلاستیک آب شده کفش درست کنی گران تر از 5 هزار تومان می شود حالا این چینی ها چه معجزه ای می کنند که با این قیمت از آن سر دنیا برای ما چنین کت و شلوارهای یک بار مصرفی می دوزند؟باید از خودشان پرسید. لااقل آروز به دلمان نمی گذارند. این چینی ها نبودند چه می کردیم؟ چجوری دیپلمات می شدیم .دستشان درد نکند!!!!!!
* ویترین های گول زنک
مشتری هنوز چند قدم تا فروشگاه عرضه پوشاک باقی دارد که نگاهش را ویترین های پرزرق و برق انباشته از کالاهای چینی می دزدند، بیرق حیرانی از پس تفاخر پر زرق و برق جاهلیت چنان رقصی را بر عبود باورهای مشتری مشق می کند که قدرت تحلیلش به هیچ کاهش می دهد.
" گلناز " یکی از مشتریان میدان هفت حوض در این راستا می گوید هر وقت قصد خرید می کنم با کوله ای از انگیزه و هدف بر دوش راه بازار را در پیش می گیرم اما به محض ورود به بازار انگار که کوله ام به سرقت رفته باشد " تهی " و خالی از انگیزه، کاسه چه کنم، چه کنم به دست از فروشگاهی به فروشگاه بعدی و از این بازار به بازار دیگری می روم و دست آخر بر خلاف میلم کالایی را خریداری می کنم که بابت آن تا یک هفته با همسرم بگو، مگو دارم.
" مهری " با اصرار بر این موضوع که پیش ترها خیاط های ایرانی با توجه به فرهنگ و سلیقه مردم کالاهای بهتر و با کیفیت تری را به مشتری عرضه می کردند می گوید دلیل اصلی استقبال مشتری ها از کالاهای چینی قیمت مناسب این اجناس و متوازن نبودن دخل و خرج خانوارهای ایرانی است چون می توانیم با هزینه یک مانتوی دوخت داخل در بعضی موارد سه یا چهار مانتوی دوخت چین را بخریم که رنگ های متفاوت و شادی هم دارند.
" بهروز " که به همراه همسرش برای خرید به بازار نازی آباد آمده است بر این عقیده است که مشتری بر خلاف میلش، مجاب به خرید کالاهای چینی می شود چون بعد از صرف چند ساعت زمان در مغازه های کوچک و بزرگ در مناطق مختلف تهران چیزی جز کالای چینی پیدا نمی کند که بخرد ضمن آنکه انگار فروش کالای چینی بیشتر از فروش کالاهای تولید کشور رادست فروشنده های بازار است.
" همسر بهروز " بر خلاف شوهرش می گوید شاید کیفیت کالای چینی پایین باشد اما با ورود محصولات چینی به کشور انحصار قیمت در بازار داخل شکسته شد و کسانی که به دنبال سود کاذب بودند از دور خارج شدند.
اوایل که کالاهای چینی در فروشگاه های تهران عرضه می شد، تهرانی های خوش نشین به شدت مخالف خرید کالاهای چینی بودند اما امروز آنها در خرید کالاهای چینی از ما پیشی گرفته اند، شاید باورش مشکل باشد اما اکثر شمال شهری ها کلی زمان صرف می کنند و برای خرید به بازار دوم و شکوفه مراجعه می کنند.
* سلایق ایرانی چشم انتظار تولیدات چینی
" محمد. ک " که از سال های نوجوانی درس و مدرسه را رها و شغل فروشندگی را به مهندسی، خلبانی و دکتری ترجیح داده است می گوید، با ورود کالاهای چینی آن هم در حجم بالا، شک زیادی به تولیدکنندگان و عرضه کنندگان پوشاک میهنی وارد شد، اما از آنجا که عرضه کنندگان در مدت کوتاه تری خود را با آخرین وضعیت بازار تطبیق می دهند از مقوله افزایش واردات به بهترین نحو بهره بردند و هر تومان خود را بعضی ها 10 تومان و بعضی دیگر یک دلار کردند.
" حسین " که شاگرد مغازه ای در امام زاده حسن است می گوید، من در مورد اینکه پوشاک چینی از کجا و در چه حجمی وارد کشور می شود اطلاع دقیقی ندارم اما در این باره مطمئنم که اکثر افراد خوش پوشی که امروز در کوچه و خیابان به چشم می خورند خوش تیپی خود را مدیون کالاهای چنیی هستند. کسانی که شاید پیش از این، در طول سال قدرت سه یا چهار بار خرید را داشتند امروز هر ماه یک دست و گاهی دو دست لباس در رنگ های مختلف خریداری می کنند.
خانمی میان سال معتقد است عرضه کالاهای چینی قدرت ریسک در خرید را افزایش داده است چون تا پیش از آن خریدار نهایت وسواس را در خرید کالا به خرج می داد اما به دلیل پایین بودن قیمت این اجناس خانواده ها راحت تر با مقوله خرید کنار آمده و به فرزندان اجازه انتخاب می دهند. سالهای نچندان دور خانواده ها به دلایل مختلفی مانند گرانی در خرید البسه به خصوص برای فرزندان خود وسواس بیشتری به خرج داده و البسه ای را برای فرزندان خریداری می کردند که اغلب از آستینی بلند تا سرانگشت ها برخوردار بودند به همین دلیل مردم عادت کرده ایران به مقوله کالاهای چینی بیشتر منتظر ورود کالاهای چینی در مدل های جدید هستند تا افزایش تولید کالاهای میهنی، چون اگر هر کدام از این پوشاک را با مشابه داخلی مقایسه کنیم البسه تولید داخل از قیمتی به مراتب بیشتر برخوردار است ضمن آنکه تنوع کمتری هم دارند.
خانم سلیمی کالاهای چینی را فاقد ارزش می داند چرا که از نظر او دلیل بروز بسیاری از بیماری ها و آسیب های پوستی استفاده از منسوجات چینی بی کیفیت بافته شده از الیاف و تار و پود های نامرغوب است.
سلیمی معتقد است استفاده از کالای چینی را هر کالای دیگر بر مردم تحمیل می شود اما از آنجا که مردم درگیر مشغله فکری زیادی هستند در کوتاه مدتی به این مسئله عادت و به جهت دریافت دستمزد پایین و عدم توازن دخل و خرج، خانواده ها به اجبار از ورود کالاهای چینی یا هر کشور دیگر استقبال می کنند.
* باورهای هوشیار و دیده های محدود
تمامی مباحث طرح شده از سوی فروشندگان و خریداران در حالی نکات مثبت و منفی را به مسئولان تصمیم ساز، تجار و تولیدکنندگان داخلی گوش زد می کند که شاید اگر به عقب تر برگردیم دلیل گله مندی مشتری و توسعه واردات بی رویه بهتر در اذهان متبادر شود، در گذشته های دور که خیاطان حواشی دماوند، فیروزکوه و توابع امروز تهران ابزار خیاطی بر دوش وادی به وادی از پی مشتری و رزق حلال دوخت و دوز می کردند و در ازاء کار خود برنج و ملزومات زندگی دریافت می کردند تا به امروز این صنعت با تغییر چندانی مواجه نبوده است.
با تصدی ایل قاجار بر تخت پادشاهی ایران در سال های 1200 هجری شمسی که سفرهای متقابل اشراف ایرانی و فرنگی ها را سبب شد تعدادی از خیاطان نامی آن روزگار از جمله " موسیو گارالی " روسی، " واسیلی گورگادز " که مردی روسی، " سالواریدیس " مردی یونانی و " آمبارسون " ارمنی با ورود به ایران در لاله زار امروزی اسکان و شروع به کار کردند که البته این در ادامه این روند شاگران بسیاری همچون عزیز ا... شایسته، مظفر محمدی هشترودی، علی اصغر بابایی، هاشم اسدی، غلامرضا یزدی، علی اکبر پیغمبری و خالقی و بسیاری دیگر تربیت و در این صنعت جایگزین خود کردند تاجایی که با گذشت 80 سال هنوز نام آنها بر تارک صنعت خیاطی کشور هنوز می درخشد.
با ورود این صنعت و تربیت یافتن صنعت گران ایرانی در رشته خیاطی زمینه های خودکفایی و بروز بودن ایرانی ها به لحاظ پوششی محقق شد ضمن آنکه در اندک زمانی محصولات تولیدی در این صنعت به بسیاری از کشورها اعم از کشورهای شرقی، ترکیه و آلمان صادر می شد، این امر زمینه ای شد که ایرانی ها در نوع پوشش و انتخاب البسه صاحب سلیقه و انتخابگر شوند اما در گذر زمان انگار که آفت به باغستان افتاده باشد رفته رفته نه تنها شکوفه ای در این صنعت شکوفا نشد بلکه درخت تناور خیاطی ایران به زردی رفت و امروز ما ایرانیان متمدن دیروز پوشش های هزار رنگ و متنوع خود را مدیون چینی های چشم بادامی و دیگر کشورهای توانمند در این عرصه هستیم.
داستان دو خیاط دوره گرد و شاه ساده دل که لباس نامرعی را باور داشت دوباره تکرار شده است اما این بار نه یک ناآشنا به امور که خود خیاط در کوزه افتاده است.
* تأثیر واردات بر بازار پوشاک
بر اساس آمارهای گمرک؛ عرصه " پوشاک " نیز از تیررس بازاریاب های چینی در امان نمانده و تولیدکنندگان این محصولات را هم تا ورطه ورشکستگی رهنمون شده اند، مدیریت تولید در کشور میلیارد نفری چین به گونه ای تعریف شده که امروز اکثر بازارهای جهان تأثیرپذیر از تولیدات این کشور هستند.
واردات پوشاک چینی در قیاس با حجم صادرات ایران طی سال های اخیر سیر صعودی به خود گرفته است به عبارتی بر اساس آمارها قیاس ارزش واردات پوشاک در پایان سال 87 نسبت به سال 86 مبین رشد 46 درصدی و حجم صادرات آن کاهش هفت درصدی را نشان می دهد.
به دلیل روند رو به رشد واردات بی رویه پوشاک طی سال جاری بسیاری از تولیدکنندگان با مشکلات عدیده ای در تمام مراحل تولید تا عرضه و فروش مواجه شده و آنها که توان مالی بشتری داشتند تعدیل نیرو و آنها که آسیب پذیرتر بودند تغییر شغل را در دستور کار خود قرار داده اند به گفته " حمید . چ " یکی از دست اندرکاران این صنعت واردات بی رویه پوشاک را تنها دلیل تعطیلی، تعدیل فعالیت و نیروها در کارخانجات نساجی طی سال های اخیر می داند.
این در حالی است که به اذعان ابوالقاسم شیرازی " رئیس اتحادیه صنف تولیدکنندگان و فروشندگان پوشاک تهران "، در جوامع مختلف تولید، تجارت و عرضه انواع منسوجات، نخ، پارچه و در نهایت پوشاک نقش مهم و به سزایی در ایجاد ارزش افزوده، تولید ناخالص داخلی و به طبع اشتغالزایی دارد و این در حالی است که این صنعت با اتخاذ تصمیم ها و سیاست های نادرست به ورطه ورشکستگی کشیده شده است.
* بررسی دلایل گرایش دولت به سمت و سوی واردات
بر اساس این گزارش، کارشناسان عرصه پوشاک بر این عقدیده اند که دولت برای برون رفت از مشکلات پیش رو به منظور کنترل قیمت و تورم، واردات از دیگر کشورها را در دستور کار قرار داد که البته شروع تعاملات اینچنینی از جمله ورود کمپانی های خارجی به کشور و هجوم واردات از زمان تصدی دولت اصلاحات بر مناسبات خارجی سرعت بیشتری در قیاس با دیگر دولت ها گرفت.
گفته می شود؛ دولت هر جا که توان کنترل قیمت را از دست می دهد اقدام به واردات کالاهای هدف با قیمت پایین تر در قیاس با تولید داخل می کند که واردات میوه، گوشت، برنج و پوشاک از جمله این گونه واردات به شمار می روند، واردات به این سبک وسیاق در بدو شروع با انگیزه کنترل قیمت ها تبیین و طراحی شد اما رفته رفته تجارت اینچنینی به دلیل تسهیل روند واردات، عدم نظارت بر حجم، نحوه و چگونگی کالای وارداتی و نیز سوددهی بالا در بین تجار نهادینه و اتخاذ چنین سیاستی از سوی دولت امروز تبدیل به یک معضل جدید در عرصه اقتصاد کشور شده است که در صورت تداوم کشور را به یک کشور مصرف کننده بدل خواهد کرد.
به نظر می رسد، علی رغم عدم اتخاذ سیاست های پولی و بودجه ای توسط دولت، ورود گسترده کالاهای مختلف به کشور نتوانسته است مانع از رشد نرخ تورم شود بر اساس آمارهای منتشره طی چهار سال 84 تا پایان 87 قیمت کالا 103 درصد و قمیت خدمات 180 درصد رشد را در سبد هزینه خانوارها تداعی می کند بدین سبب تولید داخلی ناتوان از رقابت با محصولات مشابه خارجی و زمینه برای ورود کالاهای ارزان قیمت خارجی با هر کیفیتی به کشور فراهم شده است.
طبق آمارهای ارائه شده طی سال گذشته بر حجم کالا های وارداتی 20 درصد افزوده و از حجم کالاهای صادراتی 10 درصد کاسته شده است.
* وارد کنندگان اصلی کشور چه کسانی هستند؟
عسگراولادی " رئیس کنفدراسیون صادرات ایران " معتقد است عمده واردات کالا توسط بخش های شبه دولتی صورت می گیرد، اولادی در بخش دیگری از سخنانش بخش شبه دولتی " بخش خصوصی فعلی " را زائیده وزارتخانه های مختلف از جمله وزارت بازرگانی، سازمان های انتظامی متعلق به بیمه های اجتماعی نیروهای مسلح می داند، وی بر این موضوع تأکید دارد که بخش خصوصی کنونی حضور ملموس و تأثیرگذاری بر در مراودات تجاری و اقتصاد کشور ندارد.
گزارش غلامرضا محمدی
منبع :خبرگزاری فارس تاریخ : 10 آبان 1388 شاخه : تجارت و بازرگانی
